Эрчим хүчний салбарт түгээмэл хэрэглэгддэг англи үгийн товчлолыг толилуулж байна. Хэрэглээд заншчихвал цаг хэмнэх, харилцааг оновчтой болгоход хэрэгтэй юм .

The post Цахилгааны англи товчилсон үгс, түүний хэрэглээ appeared first on Моно грид.

Хэт их хүчдэлээс хамгаалах төхөөрөмж (SPD) эсвэл Цэнэг шавхагч (SА) нь цахилгаан төхөрмжүүдийг хэт хүчдэлээс болон аянгын хамгаалалтаас хамгаалах төхөрөмж. Энэ төхөөрөмж нь ачааллын тэжээлийн хэлхээнд зэрэгцээ холбоно. Мөн цахилгаан хангамжийн сүлжээний бүх түвшинд ашиглах боломжтой. Хамгийн их түгээмэл хэрэглэгддэг бөгөөд хамгийн үр дүнтэй хэт хүчдэлийн хамгаалалтын төрөл.

Хэт их хүчдэлээс хамгаалах төхөөрөмж (SPD) эсвэл Цэнэг шавхагч (SА) сайн ойлгохын тулд доорх өгөгдлүүдийг  сайн мэдэх хэрэгтэй.

• In : Номиналь шавхах гүйдэл (Nominal discharge current). 8/20 μs гүйдлийн урсгалын номиналь гүйдэл
• Imax: Хамгийн их шавхах гүйдэл (Maximum discharge current) 8/20 μs гүйдлийн урсгалын хамгийн их гүйдэл Imax>In
• Iimp: Импульс гүйдэл (Impulse current) 10/350 μs гүйдлийн урсгалын аянгын цохилтоос (Lighting strike) үүссэн гүйдэл
• Un: Номиналь хувьсах гүйдэл (Nominal AC voltage)
• Up: Хүчдэлийн хамгаалалтын түвшин (Voltage protection level).

Сurrent wave-н төрөл

IEC 61643-11 стандартаар хоёр төрлийн current wave буюу гүйдлийн урсгалыг авч үздэг.

1. 10/350 μs шууд аянгын цохилтоос (Lighting strike) үүссэн гүйдлийн урсгал буюу current wave-г тодорхойлох долгион.

• 10μс өсөх хугацаа (Rise time)
• 350 μс хүчдэлийн шавхаг хугацаа (surge duration).

(10/350μs) – тэй Iimp байгаа бол Surge arrester(Lighting arrester) буюу Цэнэгч шавхагчыг  тодорхойлдог.

2. 8/20 μs хэт хүчдэлээс хамгаалах (inlighting strike) үүссэн гүйдлийн урсгал буюу current wave-г тодорхойлох долгион.

• 8 μс өсөх хугацаа (Rise time)
• 20 μс хүчдэлийн өсөлтийн шавхаг хугацаа (surge duration).

(8/120μs)– тэй I байгаа бол Surge protection device (SPD) буюу Хэт хүчдэлээс хамгаалах төхөөрөмж тодорхойлдог.

SPA болон SA-н TYPE төрөл

• Type 1 буюу 1-р төрлийн үндсэн зорилго нь цахилгааны системийн тусгаарлагчийн түвшинг аянга цахилгаан эсвэл конденсаторын сэлгэн залгалтаас үүдэлтэй гадны өсөлтөөс хамгаалах явдал юм. (10/350 μs)
• Type 2 буюу 2-р төрлийн үндсэн зорилго нь цахилгаан эрчим хүч, микропроцессорын мэдрэгчтэй ачааллыг цахилгааны үлдэгдэл эрчим хүч, моторын үүсгэсэн хүчдэл болон дотооддоо үүссэн бусад хүчдэлээс хамгаалах явдал юм. (8/20 μs)

SPA болон SA-н TYPE сонголтууд

Туpe-1 SPD Хамгаалагдсан тоног төхөөрөмжийн жишээ: Цахилгаан хуваарилах төхөөрөмж, хуваарилах самбар, Ерөнхий самбар ЕС, Оруулгын самбар ОС, UPS систем.

Type-1 SA SPD

Туpe–2 SPD хамгаалагдсан тоног төхөөрөмжийн жишээ: Яаралтай тэжээлийн нөөц, хяналтын, давхарын самбар, хяналтын хайрцаг, унтраалга, генератор, компьютерийн сервер, барилгын удирдлагын систем, хамгаалалтын систем, HVAC, барилгын удирдлагын систем, галын дохиоллын самбар, хувилагч, утасны систем.

Type-2 SA SPD

Туpe–3 SPD хамгаалагдсан тоног төхөөрөмжийн жишээ: Рентген,Эмнэлгийн багаж хэрэгсэл, Компьютерийн сервер, Цахилгаан шат, Зогсоолын гэрэлтүүлэг, Принтер, Холбооны систем, Мотор, Насос, Драйвер.

Type-3 SA SPD

The post Хүчдэлээс хамгаалах төхөөрөмж эсвэл Цэнэг шавхагч гэж юу вэ? (SPD and SA) appeared first on Моно грид.

• Эхний үсэг: Тэжээлийн эх үүсвэрийн газардуулга
• Хоёрдах үсэг: Тоноглолын ил хэсгүүдийг газардуулсан газардуулга

Эхний үсэг нь газартай харьцуулхад нейтрал ямар төлөв байдалд байх вэ гэдгийг харуулна:

• Т  буюу Terra газардуулсан нейтраль, тэжээлийн эх үүсвэрийн нейтраль нь шууд газартай холбоотой
• I буюу Isolation тусгаарлагдсан нейтраль

           Хоёрдахь үсэг – ил байгаа дамжуулагч хэсгүүдийн газартай харьцангуй төлөв байдал:

• Т – ил байгаа дамжуулагч хэсгүүд газардсан буюу ө.х. тэжээлийн эх үүсвэр болон цахилгаан тоног төхөөрөмжүүд нь тусдаа газардуулгатай,
• N буюу Neutral тэжээлийн эх үүсвэр нь газардуулгатай, харин хэрэглэгчдийн газардуулга нь зөвхөн PEN дамжуулагчаар газардуулгатай холбогдсон.

N үсгийн дараа орох үсэгнүүд нь ажлын нойлын болон хамгаалах нойлын дамжуулагчийн үүргийг нэг дамжуулагч эсвэл тус тусдаа дамжуулагч ашигласан эсэхийг тодорхойлно:

• С -(Combined) ажлын нойл болон хамгаалалтын нойлын дамжуулагчийн үүргийг нэг дамжуулагчинд гүйцэтгэж байгаа (PEN дамжуулагч).
• S – (Separated) ажлын нойл (N) ба хамгаалалтын нойл (PE) -ийн дамжуулагчууд нь тус тусдаа салгагдсан гэсэн үг.

Фазын бус дамжуулагчуудыг дараах байдлаар нэрлэнэ:

• N – ажлын нойлын (нейтралын) дамжуулагч
• РЕ -(Protective Earth) хамгаалалтын дамжуулагч (газардуулгын дамжуулагч, хамгаалалтын нойлын дамжуулагч, потенциал тэгшитгэх системийн хамгаалалтын дамжуулагч гэсэн утгатай.
• PEN – (Protective Earth and Neutral) ажлын нойлын болон хамгаалалтын нойлын хосолсон дамжуулагч гэсэн утгатай.

TN-C систем:

Хамгаалах нойлын дамжуулагч болон ажлын нойлын дамжуулагчийг түүний бүх уртын дагууд нэг дамжуулагчид хамтатгасан систем.

TN-C

TN-S систем:

Хамгаалах нойлын дамжуулагч болон ажлын нойлын дамжуулагчийг түүний бүх уртын дагууд салгасан систем.

TN-S

TN-C-S систем:

Хамгаалах нойлын дамжуулагч болон ажлын нойлын дамжуулагчийг нэг дамжуулагчид хамтатгасан үүргийг тэжээлийн үүсгүүрээс эхлэн түүний тодорхой нэг хэсэгт гүйцэтгэх систем.

TN-C-S

TT систем:

Тэжээлийн үүсгүүрийн саармаг цэгийг гүн газардуулсан, харин цахилгаан тоног төхөөрөмжийн дамжуулах ил хэсгийг үүсгүүрийн гүн газардуулсан саармаг цэгээс цахилгаан хамааралгүй байхаар газардуулгын байгууламжийн тусламжтайгаар газардуулсан систем.

TT

IT систем:

Тэжээлийн үүсгүүрийн саармаг цэгийг тусгаарласан буюу их эсэргүүцэлтэй багаж, төхөөрөмжөөр дайруулан газардуулсан, харин цахилгаан тоног төхөөрөмжийн дамжуулах ил хэсгүүд нь газардуулагдсан систем.

IT

The post Газардуулгын системийн төрөл appeared first on Моно грид.

MNS IEC 61439 стандарт нь Нам хүчдэлийн хуваарилах байгууламж болон удирдлагын тоноглолын иж бүрдэл гэсэн стандарт.

IEC 61439 стандартуудын цувралын холбогдох ИЖ БҮРДЛИЙН стандартын дагуу үйлдвэрлэгдсэн ИЖ БҮРДЛҮҮД нь ихэнх ажлын орчинд суурилуулахад тохиромжтой байдаг. ИЖ БҮРДЛҮҮДИЙН олон шинж чанаруудыг стандарт дотор бүрэн тодорхойлсон ба хэрэглэгчийн зүгээс нэмж тооцож үзэх зүйл байхгүй. Зарим тохиолдолд урьдчилан сонгосон нөхцөлийг стандарт дотор зааж, хэрэглэгч хэрэглээндээ тохируулж өөрчлөн сонгож болох бусад боломжит сонголтуудыг өгсөн байж болно. Бусад шинж чанаруудын хувьд стандарт дотор заасан сонголтуудын жагсаалтаас хэрэглэгч өөрөө сонгох шаардлагатай байж болно.

Монгол улсад;

• Стандарт, хэмжил зүйн газрын даргын 2019 оны 04 дүгээр сарын 22-ны өдрийн C/15 дугаар тушаалаар батлсан.
• Энэ стандартыг 2019 оны 04 дүгээр сарын 29-ний өдрөөс эхлэн дагаж мөрдөж байгаа.
• Стандарт хэмжил зүй газраас  IEC 61439-0, IEC 61439-4, IEC 61439-6  стандартуудыг нэвтрүүлсэн байгаа.

IEC-61439  стандартын ангилал:

1. IEC 61439-0 “Иж бүрдлийн техникийн нөхцөл тодорхойлох удирдамж”
2. IEC 61439-1 “Ерөнхий дүрмүүд”
3. IEC 61439-2 “Цахилгаан эрчим хүчний хуваарилах байгууламж болон удирдлагын тоноглолын иж бүрдэл” 
4. IEC 61439-3 “Энгийн хүмүүс ажиллахад зориулсан түгээх самбар”
5. IEC 61439-4 “Барилгын ажлын талбайд ашиглах иж бүрдэл (БТИБ)-д тавих тусгай шаардлагууд”
6. IEC 61439-5 “Нийтийн сүлжээгээр цахилгаан эрчим хүч түгээхэд зориулагдсан иж бүрдэл”
7. IEC 61439-6 “Битүү шинийн систем”
   

   IEC-61439  стандартын бүтэц:

• Хамрах хүрээ
• Норматив ишлэл
• Нэр томьёо ба тодорхойлолт
• Тэмдэг тэмдэглэгээ ба товчлол
• Холбогдох хэсгийн үзүүлэлт
• Мэдээлэл
• Үйлчилгээний нөхцөл
• Хийцийн шаардлага
• Гүйцэтгэлийн шаардлага
• Загварын баталгаажуулалт
• Баталгаажуулалтын үе шат

The post MNS IEC 61439 стандарт appeared first on Моно грид.

The post Сайн зураг төслийн инженер болох 10 зөвлөгөө. appeared first on Моно грид.